ACT-therapie voor leefstijlcoaches

Een gedragskader voor duurzame leefstijlverandering

Inleiding

Leefstijlcoaches werken dagelijks met mensen die weten wat gezond gedrag is, maar moeite hebben om dit gedrag vol te houden. Terugval, uitstelgedrag, stress en innerlijke weerstand blijken in de praktijk vaak bepalender dan kennis of motivatie. Acceptance & Commitment Therapy (ACT therapie) biedt leefstijlcoaches een psychologisch kader om met deze processen te werken.

ACT therapie wordt binnen leefstijlcoaching niet ingezet als therapie in enge zin, maar als gedrags- en begeleidingskader. Het helpt leefstijlcoaches om gedrag te begrijpen in context en cliënten te ondersteunen bij duurzame verandering, zonder te vervallen in controle, overtuigen of oplossen.

Waarom ACT therapie relevant is voor leefstijlcoaches

Leefstijlverandering vraagt vrijwel altijd om het verdragen van ongemak:

• fysieke inspanning
• mentale spanning
• frustratie bij terugval
• omgaan met zelfkritiek of schaamte

Veel leefstijlcoaches herkennen dat cliënten vastlopen wanneer gezond gedrag afhankelijk wordt van motivatie of een goed gevoel. ACT therapie sluit hierop aan door niet te focussen op hoe gedrag moet veranderen, maar op hoe mensen omgaan met wat verandering moeilijk maakt.

Voor leefstijlcoaches betekent dit een verschuiving van:

• probleemoplossing → procesbegeleiding
• motivatie aanwakkeren → psychologische flexibiliteit versterken

ACT therapie als gedragskader binnen leefstijlcoaching

ACT therapie biedt leefstijlcoaches een samenhangend kader om gedrag te begeleiden aan de hand van:

• acceptatie van innerlijke ervaringen
• afstand nemen van belemmerende gedachten
• handelen vanuit waarden
• kleine, toegewijde gedragsstappen

Deze processen zijn bijzonder relevant bij cliënten die:

• meerdere pogingen hebben gedaan tot leefstijlverandering
• vastlopen in alles-of-niets-denken
• gevoelig zijn voor stress of perfectionisme

ACT therapie helpt leefstijlcoaches om gedrag niet te benaderen als disciplineprobleem, maar als menselijk veranderproces.

De rol van psychologische flexibiliteit

Psychologische flexibiliteit is het kernbegrip binnen ACT therapie en vormt ook binnen leefstijlcoaching een belangrijk uitgangspunt. Het verwijst naar het vermogen om:

• bewust aanwezig te zijn
• ruimte te maken voor ongemak
• gedrag te kiezen in lijn met waarden

Voor leefstijlcoaches betekent dit dat cliënten leren:

• bewegen ondanks tegenzin
• gezonde keuzes maken onder stress
• mild blijven bij terugval

ACT Therapie maakt zichtbaar dat gedragsverandering mogelijk is zonder dat omstandigheden eerst perfect hoeven te zijn.

ACT-vaardigheden voor leefstijlcoaches

Voor leefstijlcoaches vraagt werken met ACT therapie om specifieke vaardigheden, zoals:

• luisteren naar proces in plaats van inhoud
• herkennen van vermijding en fusie
• werken met waarden als richtinggevend kompas
• normaliseren van terugval en weerstand

ACT therapie geeft leefstijlcoaches taal en structuur om lastige gesprekken te voeren zonder te sturen of te moraliseren. Dit vergroot de autonomie van de cliënt en versterkt de samenwerking.

ACT therapie binnen de Nederlandse leefstijlpraktijk

In Nederland werken leefstijlcoaches steeds vaker binnen samenwerkingen met huisartsen, diëtisten, fysiotherapeuten en praktijkondersteuners. ACT sluit goed aan bij deze context omdat het:

• niet-medicaliserend werkt
• ruimte laat voor eigen regie
• inzetbaar is binnen preventie en zorg

Hierdoor vormt ACT therapie een waardevolle aanvulling op bestaande leefstijlinterventies, zonder deze te vervangen.

Samenvattend

Acceptance & Commitment Therapy (ACT therapie) biedt leefstijlcoaches een krachtig en praktisch kader om gedragsverandering duurzaam te begeleiden. Door psychologische flexibiliteit centraal te stellen, helpt ACT cliënten omgaan met weerstand, stress en terugval, zonder dat leefstijl afhankelijk wordt van motivatie of discipline. Voor leefstijlcoaches betekent dit een verdieping van hun professionele rol en effectiviteit.

Afsluitende paragraaf – opleiding & nascholing

Voor leefstijlcoaches die ACT therapie professioneel willen toepassen, biedt de ACT & Leefstijl Academy erkende opleidingen en nascholing op het snijvlak van ACT en leefstijl. Onderdeel hiervan is een ACT & Leefstijl basis e-learning, ontwikkeld door Heidi Stiegelis, die KABIZ- en BLCN-geaccrediteerd is voor 68,5 studiepunten.
Meer informatie over deze e-learning is te vinden via:
👉 https://heidistiegelis.nl/act-leefstijl-basis-e-learning/