ACT-therapie in het dagelijks leven

Inleiding

Acceptance & Commitment Therapy (ACT) sluit zo goed aan bij het dagelijks leven omdat het vertrekt vanuit een simpele, herkenbare realiteit:
de meeste mensen weten prima wat goed voor hen is — en doen het toch niet.

Na deze eerste toelichting spreken we in dit artikel over ACT-therapie.

Of het nu gaat om gezonder eten, meer bewegen, op tijd stoppen met werken of beter voor jezelf zorgen: het probleem zit zelden in kennis. Het zit in alles wat er tussen weten en doen in komt.

“Ik weet het wel, maar…”

Veel mensen herkennen gedachten als:

“Ik weet dat bewegen goed voor me is, maar…”

“Ik weet dat ik rust nodig heb, maar…”

“Ik weet dat dit niet helpt, maar…”

Dit maar is precies waar ACT-therapie naar kijkt. Niet om het weg te nemen, maar om te begrijpen hoe het gedrag daar steeds door wordt gestuurd.

Het dagelijkse leven zit vol weerstand

Gedragsverandering speelt zich niet af in ideale omstandigheden, maar:

• na een lange werkdag
• wanneer je moe bent
• als het regent
• als anderen iets van je verwachten
• als je hoofd vol zit

ACT-therapie vertrekt vanuit het idee dat dit geen uitzonderingen zijn, maar de normale context van het leven. Wachten tot alles mee zit, betekent vaak: nooit beginnen.

Waarom motivatie geen betrouwbare basis is

Veel mensen denken dat ze eerst gemotiveerd moeten zijn voordat ze iets kunnen doen. In de praktijk werkt het vaak andersom:

• motivatie komt na actie
• motivatie schommelt
• motivatie verdwijnt bij stress

ACT-therapie maakt gedrag minder afhankelijk van motivatie door de focus te verleggen naar:

• bereidheid
• richting
• kleine stappen

Niet: “Heb ik er zin in?”
Maar: “Wat past nu, ondanks hoe ik me voel?”

ACT-therapie kijkt anders naar lastige gedachten

In plaats van gedachten zoals:

“Ik heb geen energie”

“Dit heeft nu geen zin”

“Morgen begin ik wel”

te bestrijden of te corrigeren, nodigt ACT-therapie uit om ze te herkennen als mentale gebeurtenissen. Ze mogen er zijn, zonder dat ze automatisch bepalen wat je doet.

Dit geeft ruimte om tóch een keuze te maken.

Kleine keuzes maken een groot verschil

ACT-therapie werkt bewust met kleine, haalbare acties. Niet omdat groot denken verkeerd is, maar omdat klein doen:

• minder weerstand oproept
• makkelijker herhaalbaar is
• sneller onderdeel wordt van het dagelijks leven

Vijf minuten bewegen, één bewuste maaltijd of op tijd stoppen met werken zijn geen “te kleine stappen”, maar oefeningen in richting kiezen.

Terugval hoort erbij

Een belangrijk verschil tussen ACT-therapie en veel andere benaderingen is hoe wordt gekeken naar terugval. Terugval is geen teken dat het niet werkt, maar:

• een normaal gevolg van leven
• een moment waarop oude patronen zichtbaar worden

ACT-therapie helpt om na terugval niet te stoppen, maar opnieuw te kiezen. Niet perfect, maar bewust.

Waarom dit zo herkenbaar voelt

ACT-therapie voelt voor veel mensen herkenbaar omdat het:

• geen ideaalbeeld schetst
• geen perfecte discipline verwacht
• geen beloftes doet over altijd goed voelen

Het sluit aan bij hoe mensen écht leven, met volle agenda’s, twijfels, vermoeidheid en goede intenties.

Samenvattend

Gedragsverandering mislukt zelden omdat mensen het niet weten. Het mislukt omdat het leven ertussen komt. ACT-therapie helpt om gedrag mogelijk te maken midden in dat leven, met alles wat daarbij hoort. Niet door weerstand weg te nemen, maar door ermee te leren omgaan en toch richting te kiezen.

Over ACT & Leesftijl Academy

Acceptance & Commitment Therapy (ACT) speelt een steeds belangrijkere rol binnen leefstijl en gezondheid, omdat duurzame gedragsverandering vraagt om het omgaan met weerstand, stress en terugval. ACT-therapie richt zich op het vergroten van psychologische flexibiliteit, waardoor gezond gedrag mogelijk blijft, ook wanneer omstandigheden niet ideaal zijn. De ACT & Leefstijl Academy verzorgt erkende beroepsopleidingen en nascholing op het snijvlak van ACT-therapie en leefstijl voor professionals zoals leefstijlcoaches, diëtisten, verpleegkundigen, praktijkondersteuners, fysiotherapeuten, gewichtsconsulenten en andere zorg- en welzijnsprofessionals.